Nederland leest Harry Mulisch, Twee vrouwen...

door Daan Stoffelsen, 9 oktober 2008

… en Recensieweb leest mee. Na Frank Marinus Arions Dubbelspel en Theo Thijssens De gelukkige klas is nu Twee vrouwen het boek dat elk bibliotheeklid gratis krijgt, elke leerling klassicaal leest, en eenieder voor slechts een tientje bij de boekhandel kan kopen. Een leesfeest van jewelste, voor een bijzonder boek. Recensieweb leest mee, althans, vooruit.

De afgelopen tijd hebben we al drie recensies gewijd aan het boek uit 1975 en een analyse van de toenmalige recensies elders. Over de vlotheid en complexiteit van het boek, over de twee vrouwen en hun vele rollen, over de mythologische parallellen:

Twee vervlochten tragedies – ‘schijnbare simpelheid en zijn blijkbare complexiteit’
Niet twee, maar heel veel vrouwen – ‘gemiste kansen, mislukte toekomstdromen en de wens een onafhankelijke vrouw te zijn’
Relaties, generaties, overgangen zonder wroeging – ‘Mulisch laat zien dat ook in een tijd dat de verhoudingen tussen generaties, liefdesrelaties en man en vrouw vloeibaarder worden, en goden en schuld aan belang hebben ingeboet, de vernietigende kracht van de liefde blijft bestaan.’
Mulisch’ vrouwen in 1975. De literaire kritiek destijds – ‘Twee vrouwen is dankzij haar helderheid in ieder geval uitermate geschikt als begin van een discussie. De voor interpretatie openstaande motieven, de door Mulisch opengelaten ruimtes, ze zingen zich los van de roman.’
Alle eenvoud is schijn – ‘Mulisch heeft een liefdesverhaal geschreven waaraan via de zoektocht naar expliciete intertekstuele elementen, via genderoptiek, queer theory, psychoanalyse en ongetwijfeld nog veel meer, een enorme schat aan vragen kan worden toegevoegd.’
Alle vrouwen zijn lesbies behalve zij die het nog niet weten – ‘Twee vrouwen blijft de moeite van het lezen meer dan waard. Mulisch moet, tijdens het schrijven ervan, als hij de pen even neerlegde, deze beslist in de goede richting zal hebben gewezen.’
Een groot mysterie – ‘Hoewel ik vrees dat men in sommige kringen nog altijd op zo’n clichématige manier reageert op homoseksuele stellen, hoop en denk ik dat die kringen inmiddels behoorlijk in de minderheid zijn en dat wijze waarop het thema in dit boek aan de orde komt daarom behoorlijk gedateerd is. Maar al te makkelijk zal de door de CPNB zo gewenste discussie niet over homoseksuele verhoudingen of die tussen man en vrouw gaan, maar over de visie op die thema’s in de jaren zeventig.’

Voor de activiteiten van organisator CPNB en meer informatie, zie www.nederlandleest.nl

Zorg ervoor dat Recensieweb kan voortbestaan. Steun ons.

Daan Stoffelsen Daan Stoffelsen (Utrecht, 1981) studeerde Klassieke Talen en Redacteur/editor. Hij was een van de oprichters van Recensieweb en is tegenwoordig voorzitter van het bestuur en lid van de redactie. Hij schrijft op onregelmatige basis over vertaalde literatuur voor NRC Handelsblad. Hij is tevens redacteur van De Revisor, lid van de adviesraad van het Nederlands Letterenfonds en bij Athenaeum Boekhandel verantwoordelijk voor de website, Athenaeum.nl, die literaire kritiek, voorpublicaties en interviews brengt.

Steun ons! Volg ons!