Sophie van der Stap
Een blauwe vlinder zegt gedag
(2008)
Prometheus
223 pagina's
€ 15.00
ISBN 9789044611311
bij Athenaeum Boekhandel
(24-uurslevering)
oordeel
(1/5)
andere recensies
Filosoferend op zoek naar een toekomst
door Eveline Vink, 13 februari 2009
Kanker heeft ons al menig begrafenis en boek opgeleverd, de een aangrijpender en persoonlijker dan de ander, de een literairder dan de ander, de een, ten slotte, beroemder dan de ander. Meisje met negen pruiken, het verhaal van de kanker die de 21-jarige Sophie van der Stap uit Amsterdam-Zuid trof, sprak voor velen tot de verbeelding. Het feuilleton, en later het boek werd een hype.
Van der Stap overwon haar ziekte. ‘Wat te doen als je je leven hebt teruggekregen?’ vraagt haar hoofdpersoon zich af in haar tweede boek, Een blauwe vlinder zegt gedag. Op reis gaan, is haar antwoord. Om haar vriendin Chantal te bezoeken, die in Heidelberg aan dezelfde ziekte ligt te sterven. Om zichzelf te dwingen Timo los te laten, de emotional fuckwit – zoals Bridget Jones zo goed typeerde – die allerlei beloftes doet maar toch nooit echt voor haar gáát, en eigenlijk ook nog getrouwd was. Om zin aan haar leven te geven. Zichzelf te vinden. Om al die redenen waarom mensen plotseling voor lange tijd naar het buitenland vertrekken.
De zoektocht van Sophie – auteur en hoofdpersoon delen hun naam – staat in het teken van het loslaten van het verleden en het vinden van de toekomst waar ze zo lang zonder had geleefd. Een dappere queeste, en mooie thema’s voor een roman. Want daarbij is het slagen van de zoektocht niet van belang, maar hoe geslaagd het verslag van de zoektocht is.
Sophie is een sympathiek meisje dat niet bang is voor de wereld en graag diep over de dingen nadenkt. Maar ze laat zich ook graag meeslepen door haar filosofietjes van de koude grond, en de auteur heeft blijkbaar maar weinig vraagtekens gesteld bij de relevantie van zulke zielenroerselen voor het slagen van een roman.
‘De stortvloed aan gebeurtenissen die mijn leven zijn binnengestroomd stromen [sic] sneller dan mijn gedachten kunnen bijhouden, al mijn verworven waarheden meevoerend naar een veel te onrustige zee om in te zwemmen. Mijn zicht is vertroebeld en mijn denken verward van al het nieuwe wat er is, maar nog meer van al het oude wat er niet meer is.’
Het lezen van ruim tweehonderd pagina’s pseudo-aforismen is een lijdensweg. Een blauwe vlinder zegt gedag bestaat namelijk voor maar een heel klein deel uit verhaal, en voor de rest uit dagboekachtige overdenkingen in de stijl van voorgaand citaat. Overdenkingen die nergens origineel, fris of prikkelend zijn. Overdenkingen die nogal eens stranden op een excessieve hoeveelheid metaforen, die geen van allen het cliché ontstijgen.
Ook waar Van der Stap wel haar aandacht bij de verhaallijn houdt, gaat het mis. De wereld die ze oproept is er een van algemeenheden, een langdradig samenraapsel van clichématige indrukken die mijlenver afstaan van de levendige complexiteit van de werkelijkheid. Die daar niets aan toevoegen, en zo de lezer juist verder van haar belevenissen afbrengt, betrokkenheid afkapt. Zelfs de beschrijvingen van Argentinië, een door mij zeer geliefd land, konden mij niet in vervoering brengen.
‘Het is warm in Buenos Aires. De warme wind van de Argentijnse nazomer waait me nog op iedere straathoek tegemoet. Het is ook groot in Buenos Aires. Groot en veel. De straten doorkruisen de hele stad, een oppervlakte van achttien keer Amsterdam.’
Na het verslag van de zoektocht en de bijbehorende levenswijsheden volgt een epiloog waarin de auteur stelt dat ze dit tweede boek schreef om de leegte in haar leven te vullen. ‘Je moet toch wat om een mooie invulling aan je dag te geven.’ Als dit – schrijven – de toekomst is die Sophie van der Stap voor zichzelf ziet, weet ik nog wel een goede daginvulling: schrijfcursus.
Het auteursrecht berust bij de respectieve auteurs van de teksten op Recensieweb.
